Yapım İşi İhalesi – Asfalt Plentinin İl Sınırları İçerisinde Olması Gerektiği

Karar No              : 2020/UY.I-1158

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Adana Büyükşehir Belediye Başkanlığı Satın Alma ve İhale Daire Başkanlığı tarafından 27.04.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Adana Büyükşehir Belediyesi Sınırları İçerisinde Toprak İşleri Sanat Yapıları Üst Yapı (Alt temel, Temel, Sathi Kaplama, Bsk) Onarımı ve Yapımı İşi” ihalesine ilişkin olarak Erk İnşaat Taahhüt Hazır Beton Turz. San. ve Tic. A.Ş.nin 14.05.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.05.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.05.2020 tarih ve 22789 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.05.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/871 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İhale dokümanında, kendi malı olması istenilen asfalt plentinin hali hazırda kurulu ve üretime hazır halde olması gerektiğine dair hiçbir düzenlemenin bulunmadığı, idarece isteklilerde aranacak yeterlik kriterlerinin ihale dokümanında yoruma yer bırakmayacak şekilde açıkça belirtilmesi gerektiği, teklif dosyasında eksik belgenin bulunmadığı ve idarenin yoruma dayalı işlem tesis ettiği, asfalt plentinin mobil ve taşınabilir olması nedeniyle sözleşmenin imzalanmasının ardından idarenin talebi üzerine kolayca kurulabileceği, dolayısıyla ihale dokümanında düzenlenmeyen bir yeterlik kriterini yerine getirmedikleri için tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılamayacağı,

Teklif dosyasında, ihale dokümanında yer verilen mesafe tanımlamalarına uygun bir arazinin kira sözleşmesine ait tapu kaydı bilgilerini ve kiralanan araziye ait Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü Parsel Sorgulama Sistemi sonuçlarını sundukları, teklif dosyası kapsamında sunulan kira kontratının parsel bilgisi kısmına 165 yerine sehven 155 yazıldığı, bu hatanın, idarenin yazılı talebi ile düzeltilebileceği, teklif fiyatını etkilemeyecek veya ihale dokümanında uygun olmayan teklifin uygun hale getirilmesi amacını taşımayacak nitelikte bir hata olduğu, dolayısıyla bu sebeple de tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılamayacağı,

İhaleye teklif veren tüm isteklilerin asfalt plentlerinin kurulu ve üretime hazır halde olmadığı, özellikle Özmert İnş. Beton Maden Nak. İth. İhr. Tic. ve San. A.Ş.ye ait asfalt plentinin sahada montajsız halde beklediği, Hi-Ka Nak. İnş. Taah. Maden. Tur. Petrol Ür. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Er-Den Yol İnş. Taah. Tur. Hiz. San. Tic. A.Ş. – Güvenyol İnş. Petrol Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’na ait asfalt plentinin ise Adana il sınırları içerisinde değil Mersin il sınırları içerisinde bulunduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinin ikinci fıkrasında “Tekliflerin değerlendirilmesinde, öncelikle belgeleri eksik olduğu veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmadığı 36’ncı maddeye göre ilk oturumda tespit edilen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasına karar verilir. Ancak, teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede isteklilerden bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayan istekliler değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir. Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata  bulunup  bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 41’inci maddesinde “(1) İşin yapılabilmesi için gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısına ve niteliğine dokümanda yer verilir. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman için kendi malı olma şartının aranmaması esastır.

(2) Ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede, aday veya isteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

(3) Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilir. Tevsik işleminin aslına uygunluğu noter tarafından onaylanmış ruhsat örneklerinin sunularak yapılması halinde örnek çıkarma işleminin ilan veya davet tarihinden sonra yapılmış olması zorunludur.

(4) Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

(5) İş ortaklığında, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ortakların biri veya birkaçı tarafından sağlanır. Konsorsiyumda, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ilişkin belgeler her bir ortağın kendi kısmı göz önünde bulundurularak ortaklardan ayrı ayrı istenir ve değerlendirilir.

(6) Yapım işlerinde kullanılacak makine, malzeme ve ekipman ile yazılımın tamamının veya belli bir kısmının yerli malı olması şartı getirilebilir. Ancak, malzemelere ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından, makine ve ekipmanlara ilişkin Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri alınarak orta düşük, orta yüksek ve yüksek teknolojili makine, malzeme ve ekipman arasından belirlenen, Kurum tarafından ilan edilen listede yer alan ve ihale konusu işte kullanılacak makine, malzeme ve ekipmanın yerli malı olması şarttır.” hükmü ,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “… 7.5.5.

…

İsteklinin kendi malı olması istenen ve teknik kriterlerine yönelik düzenleme yapılan, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ait belgelerin de başvuru veya teklif kapsamında sunulması zorunludur.

Adayın veya isteklinin kendi malı olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman; ruhsat, demirbaş veya amortisman defterinde kayıtlı olduğuna dair noter tespit tutanağı ya da  yeminli mali müşavir, serbest muhasebeci mali müşavir veya serbest muhasebeci raporu ile tevsik edilir. Tevsik işleminin aslına uygunluğu noter tarafından onaylanmış ruhsat örneklerinin sunularak yapılması halinde örnek çıkarma işleminin ilan veya davet tarihinden sonra yapılmış olması zorunludur.

Geçici ithalle getirilmiş veya finansal kiralama yoluyla edinilmiş tesis, makine, teçhizat ve ekipmanın, kira sözleşmesinin sunulması ve ihalenin ilk ilan veya davet tarihine kadar olan kiralarının ödendiğinin belgelenmesi şartı ile adayın veya isteklinin kendi malı sayılır.

İş ortaklığında, tesis, makine, teçhizat ve ekipman ortakların biri veya birkaçı tarafından sağlanır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihaleye 8 isteklinin teklif verdiği, Hi-Ka Nak. İnş. Taah. Maden. Tur. Petrol Ür. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.- Er-Den Yol İnş. Taah. Tur. Hiz. San. Tic. A.Ş. -Güvenyol İnş. Petrol Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından sunulan teklifin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlendiği ve bahse konu ihalenin anılan isteklinin üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

Başvuru sahibi Erk İnş. Taah. Hazır Beton Turz. San. ve Tic. A.Ş.’ye ait teklifin ise, teklif dosyasında tapu bilgilerine yer verilen arsa üzerinde kurulu bir asfalt plentinin olmadığının tespit edilmesi üzerine, ihale dokümanında yer alan Adana şehir merkezine en fazla 70 km uzaklıkta bulunan asfalt plenti tesisinin ihaleye katılan isteklilerin kendi malı olması gerektiğine ilişkin düzenlemeye istinaden ihale komisyonu kararı ile değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen İdari Şartname maddesinde asfalt plenti için “Adana Şehir Merkezine En Fazla 70 km Uzaklıkta( Asfaltın Soğumaması İçin Kamyonların Yaklaşık 1 saat içerisinde ulaşabileceği mesafe)Asfalt Plenti (KENDİ MALI OLACAKTIR)” şeklinde düzenleme yapıldığı, ilgili madde ile ihaleye katılacak isteklilerin kendi malı asfalt plenti olması koşulunun getirildiği, söz konusu tesisin Adana şehir merkezine en fazla 70 km uzaklıkta olması şartının yer aldığı, bu durumda mesafe koşulunun sağlanıp sağlanmadığı hususunun ancak asfalt plent tesisinin hali hazırda kurulu olduğu yer ile Adana şehir merkezi arasındaki mesafenin tespiti ile mümkün olacağı, düzenleme bir bütün olarak değerlendirildiğinde asfalt plentinin kurulu olması gerektiği anlaşılmaktadır. İlgili düzenlemede mesafe koşuluna yer verilmemiş olması halinde başvuru sahibinin iddiasında yer verdiği üzere kurulu olma şartı arandığından bahsedilemeyeceği ancak mesafe koşulunun getirildiği göz önüne alındığında istekliler tarafından bu koşulları sağlayacak şekilde kurulu bir asfalt plentine ilişkin belgelendirme yapılması gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli tarafından teklif dosyasında, ilgili makine ve ekipmanın amortisman listelerinde kayıtlı olduğuna dair, SMMM tarafından onaylanan amortisman listesi ile noter onaylı tespit tutanağının; yükleyici, asfalt distribütörü, kamyon ve yol silindirine ait tescil belgelerinin; asfalt plenti, toprak silindiri, ekskavatör ve yine yükleyiciye ilişkin faturaların ve Adana ili Ceyhan ilçesi Mithatpaşa mahallesi 1022 ada 155 parselde bulunan taşınmaza ait kira sözleşmesi ile Adana ili Ceyhan ilçesi Mithatpaşa mahallesi 1022 ada 165 parselde bulunan taşınmaza ait tapu senedinin sunulduğu, asfalt plentinin kurulu olduğuna dair ise herhangi bir belgenin sunulmadığı tespit edilmiştir.

İdare tarafından başvuru sahibine gönderilen şikâyete cevap yazısı incelendiğinde, idarece parsel numarasındaki hatanın fark edilmesine rağmen bu hususun değerlendirme dışı bırakma gerekçesi olarak görülmediği, yapılan sorgulama sonucunda kira sözleşmesinde bilgileri yer alan taşınmaza ait herhangi bir kayıt bulunamaması üzerine tapu senedinde bilgileri yer alan taşınmaz üzerinde inceleme yapıldığı, yapılan inceleme neticesinde söz konusu parselde kurulu bir asfalt plentinin bulunmadığının tutanak altına alındığı ve bu sebeple başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, istekli tarafından taşınmaza ait bilgilerin sunulan kira sözleşmesinde yanlış yazılmasının ise idare tarafından değerlendirme dışı bırakma gerekçesi olarak belirtilmediği anlaşılmıştır.

Tüm bu tespit ve değerlendirmeler neticesinde:

İdari Şartname’de isteklilerin kendi malı olması istenilen asfalt plentinin Adana şehir merkezine en fazla 70 km uzaklıkta olması gerektiği düzenlendiğinden söz konusu tesisin belirtilen mesafede kurulu olması gerektiği, başvuru sahibi Erk İnş. Taah. Hazır Beton Turz. San. ve Tic. A.Ş. tarafından teklif dosyasında sunulan belgelerin asfalt plentinin kendi malı olmasına yönelik İdari Şartname maddesinde yer alan koşula uygun olmadığı, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılma gerekçesinde kira sözleşmesinde parsel numarasının hatalı olması hususunun yer almadığı, sözleşme imzalandıktan sonra idarenin talebine müteakip kurulum yapılacağı varsayımı üzerinden yeterlik değerlendirmesi yapılamayacağı, idarenin uzman personeli tarafından başvuru sahibince sunulan tapu senedinde yer alan parsel üzerinde yapılan inceleme neticesinde, söz konusu parsel üzerinde kurulu bir asfalt plenti bulunmadığının tutanak altına alındığı hususları birlikte değerlendirildiğinde sunulan belgelerde belirtilen arazi üzerinde kurulu asfalt plenti bulunmadığı gerekçesiyle başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılmasında ihale dokümanına aykırılık bulunmadığı, bunun sonucunda itirazen şikâyet başvurusunun reddi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan başvuru sahibince, ihale üzerinde kalan istekli Hi-Ka Nak. İnş. Taah. Maden. Tur. Petrol Ür. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.- Er-Den Yol İnş. Taah. Tur. Hiz. San. Tic. A.Ş.- Güvenyol İnş. Petrol Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından kendi malı olarak gösterilen asfalt plentinin Mersin ili sınırlarında olması nedeniyle kabul edilmemesi gerektiği iddia edilmektedir. Bahse konu iş ortaklığının özel ortağı Er-Den Yol İnş. Taah. Tur. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından Mersin Ticaret ve Sanayi Odası tarafından düzenlenen 16.11.2018 tarih ve 396 numaralı Kapasite Raporu’nu sunulduğu, dolayısıyla söz konusu tesisin Mersin il sınırları içerisinde olduğu ancak mevcut İdari Şartname maddesinde asfalt plenti için Adana şehir merkezine 70 km uzaklıkta olma koşulunun bulunduğu asfalt plentinin Adana il sınırları içerisinde olması gerektiğine yönelik düzenleme bulunmadığı, tesisin Mersin il sınırları içerisinde bulunmasının ihale dokümanında belirlenen şartlara aykırı olmadığı anlaşıldığından iddianın yerinde olmadığı

Özmert İnş. Beton Maden Nak. İth. İhr. Tic. ve San. A.Ş. tarafından söz konusu yeterlik kriterini tevsik etmek için sunulan belgelerin ihale dokümanında belirlenen şartlara aykırı olmadığı, gerektiğinde idare tarafından isteklinin sıralaması da dikkate alınarak yerinde inceleme yapılabileceği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,    Oybirliği ile karar verildi.