Başvurunun İddia Ve Şekil Yönünden Reddedilmesi Gerekliliği

Başvurunun İddia Ve Şekil Yönünden Reddedilmesi Gerekliliği

Karar Tarihi         : 16.07.2020

Karar No              : 2020/UY.I-1229

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/207912 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 11 Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilinde Otokorkuluk Yapılması, Hasarlı Otokorkulukların Onarımı, Otokorkuluk Montaj ve Demontaj Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları Genel Müdürlüğü 11. Bölge Müdürlüğü tarafından 18.05.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 11 Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilinde Otokorkuluk Yapılması, Hasarlı Otokorkulukların Onarımı, Otokorkuluk Montaj ve Demontaj Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Çepaş Galvaniz Demirçelik Mad. İnş. Nak. Tic. ve San. A.Ş.-Batu İnşaat Taah. San. ve Tic. A.Ş. Ortak Girişiminin 08.06.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 10.06.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 19.06.2020 tarih ve 26956 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.06.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/989 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1) KGM/3782/12/A, KGM/3782/10/A, KGM/3782/11/A numaralı pozlarda bulunan H2-W4-A ve B sistemi ile KGM/3782/20/A ve KGM/3782/22/A numaralı pozlarda bulunan H1-W4-A ve B sistemi için idare analizinde öngörülen ağırlıkların kendi tedarikçilerinden satın alacakları CE belgeli sistem analizindeki miktarlara göre fazla olduğu, böylelikle yaklaşık maliyetin aşırı derecede yüksek hesaplandığı, bu nedenle tekliflerinin sınır değerin altında kaldığı, bu durumun aşırı düşük teklif açıklaması için kendilerine gönderilen sıralı analiz girdileri tablosundan öğrenildiği, ayrıca açıklaması istenilen söz konusu pozların değerinin ihale dokümanında belirtilmeden sadece yaklaşık maliyetin dokümanında bulunmasının temel ilkelere aykırı olduğu,

2) Aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmemesinin hatalı olduğu, bu durumun kamu zararına yol açmaması için ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

 Aynı Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “e-tekliflerin açılması” başlıklı 23’üncü maddesinde “(1) İhale tarih ve saati ile tekliflerin açılma saati arasında asgari üç saatlik bir farkın bulunması kaydıyla, e-teklifler, aynı günün mesai saatleri içerisinde istekliler ve hazır bulunanlar önünde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinde açılır. e-anahtarının bozuk olması veya e-teklifin virüs içermesi gibi nedenlerle EKAP tarafından açılamayan e-teklifler tespit edilerek açılamama gerekçeleri belirtilmek suretiyle EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “Açılamayan e-tekliflere İlişkin İhale Komisyonu Tutanağı” düzenlenir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu hazır bulunanlara duyurulur. İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca alınan geçici teminat mektuplarının değerlendirilmesi, geçici teminat tutarının teklif bedelinin yüzde üçünü karşılayıp karşılamadığının ve geçici teminat mektubu geçerlilik süresinin EKAP tarafından kontrol edilmesi suretiyle yapılır. EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “e-teklif Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” düzenlenir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet açıklanır ve EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “İsteklilerce Teklif Edilen Fiyatlara İlişkin Tutanak” hazırlanır. Hazırlanan bu tutanaklar durum izleme ekranında ihaleye katılan istekliler tarafından görülebilir ve EKAP üzerinde kayda alınır. Bu tutanakların çıktısı ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilemez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere ilk oturum kapatılır.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde ise “…c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü bulunmaktadır.

 Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda aktarılan 23’ünci maddesi gereğince yaklaşık maliyetin ihale tarihinde teklif fiyatları ile birlikte açıklanacağı ve yaklaşık maliyete ilişkin şikâyet başvurularının bu tarihten itibaren yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede, başvuruya konu ihalenin ilk oturumunda yaklaşık maliyetin açıklanmasının zorunlu olduğu ve idarece ihalenin gerçekleştirildiği 18.05.2020 tarihinde düzenlenen “İsteklilerce Teklif Edilen Fiyatlar” formunda yaklaşık maliyetin yer aldığı hususları göz önüne alındığında, başvuru sahibi tarafından şikâyete konu hususun farkına varılma tarihinin ihalenin ilk oturumunun yapıldığı tarih olan 18.05.2020 olarak esas alınması gerektiği, bu açıdan şikâyete konu işlemin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunun yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin yaklaşık maliyetin aşırı derecede yüksek hesaplandığına yönelik iddiasının 08.06.2020 tarihinde idareye yapılan şikâyet başvurusuna konu edildiği görülmüştür. Bu bağlamda başvuru sahibinin şikâyet başvuru tarihi ve ihalenin ilk oturum tarihi dikkate alındığında, şikâyete konu olan hususun farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulmadığı, bu itibarla başvuru sahibinin söz konusu iddiasının süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan Karayolları 16. Bölge Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen başka bir ihaleye yönelik yine başvuru sahibi tarafından benzer hususlara yönelik yapılan itirazen şikayet başvurusu akabinde alınan 24.06.2020 tarihli ve 2020/UY.I-1103 sayılı Kurul kararında “…Özetle, yaklaşık maliyetin tespiti idarelerce ihale sürecinde gerçekleştirilecek işlemler arasında sayılmış, tespitte faydalanılabilecek çeşitli seçenekler sıralanmış ve kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçlere bunlar arasında yer verilmiştir.

Yapılan incelemede, 01.04.2020 onay belgesi ekinde yer alan yaklaşık maliyet icmal tablosunda yer alan pozların tutarlarının, Karayolları Genel Müdürlüğü rayiç fiyatları esas alınarak hazırlandığı görülmüştür. Başvuruya konu KGM 3782/20 ve KGM 3782/20-M pozlarında kullanılan miktara ilişkin olarak ise, şikayete cevap yazısında da belirtildiği üzere, Karayolları Genel Müdürlüğünce düzenlenmiş ve “İdaremiz bünyesinde yapılmakta olan otokorkuluklar kapsamında kullanılmak üzere oluşturulan, H1 Engelleme Düzeyine Sahip, Tek Taraflı, Köprü Koruyucu ve Çift Taraflı Otokorkuluk Sistemi Yapılması, Montajı ve Sökülmesi’ne ait birim fiyat tarifleri ve analizleri yazımız ekinde gönderilmektedir.

Yazımız ekinde gönderilen; “KGM/3782/20, KGM/3782/20-M, KGM/3782/20-S, KGM/3782/21, KGM/3782/21-M, KGM/3782/21-S, KGM/3782/22, KGM/3782/22-M, KGM/3782/22-S” poz nolu birim fiyat tarifleri ile analizlerinin yürürlüğe konulması için gerekli işlemlerin yapılmasını…” ifadelerini içeren 29.04.2014 tarih ve 139452 sayılı yazı ekinde yer alan birim fiyat tarifleri ve analizlerinin esas alındığı ve yaklaşık maliyetin tespitinde kullanılan analizlerdeki miktarlar ile bahse konu yazı ekinde yer alan analizlerdeki miktarların uyumlu olduğu anlaşılmış, yaklaşık maliyetin tespitinde yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine aykırı bir durum tespit edilmemiştir…” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Başvuru sahibince “açıklaması istenilen söz konusu pozların değerinin ihale dokümanında belirtilmeden sadece yaklaşık maliyetin dokümanında bulunmasının temel ilkelere aykırı olduğu”  iddia edilmekte ise de; başvuru sahibi tarafından şikayete konu ihale dokümanının 21.04.2020 tarihinde EKAP üzerinden temin edildiği, söz konusu iddiaya yönelik olarak 10 günlük süre içerisinde idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerekirken bu hususa yönelik idareye şikayet başvurusunda bulunulmadığı, bu çerçevede başvuru sahibinin söz konusu iddiasının süre ve şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İtirazen şikayet dilekçesinin Kurum kayıtlarına alındığı 19.06.2020 tarihi itibariyle tekliflerin değerlendirilmesine ilişkin olarak herhangi bir karar alınmadığı ve başvuru sahibinin teklifinin reddinin söz konusu olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.