İş Makinesi Kiralama İhalesi – İhaleden Yasaklılık – İhaleye Katılımda Yeterlik Kuralları

Karar No              : 2020/UH.II-886

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/23347 İhale Kayıt Numaralı “İlçe Sınırları İçerisinde Yol Yapım İşlerinde Kullanılmak Üzere İş Makinesi ve 20 Adet Kamyon Kiralanması Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Eyyübiye Belediye Başkanlığı tarafından 19.02.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İlçe Sınırları İçerisinde Yol Yapım İşlerinde Kullanılmak Üzere İş Makinesi ve 20 Adet Kamyon Kiralanması Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Lider İnşaat Temizlik Gıda Nakliyat Peyzaj Özel Güvenlik Sistemleri Taah. Otom. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 11.03.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 20.03.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.03.2020 tarih ve 15162 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.03.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2020/557 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1) Aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Gül Kardeşler İnş. Nak. San. ve Ltd. Şti.-Rahil İnş. Nak. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın özel ortağı olan Rahil İnş. Nak. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin Siverek Belediyesi Kırsal Hizmetler Müdürlüğü tarafından 14.06.2019 tarih ve 2019/244079 İKN no’lu araç kiralama hizmet alım işine istekli olarak katıldığı ve ihalenin bu isteklinin üzerine kaldığı, Siverek Belediyesi Kırsal Hizmet Müdürlüğü tarafından ihale üzerine bırakılan söz konusu isteklinin sözleşmeye davet edildiği, ancak söz konusu isteklinin sözleşme imzalamadığı gerekçesiyle geçici teminatının irat kaydedildiği, Kamu İhale Kanunu’nun 58’inci maddesine göre 6 aydan 1 yıla kadar yasaklama kararı verileceğinin hüküm altına alındığı, idarece ilgili idareye yazı yazılarak anılan istekli hakkında yasaklama kararı verilip verilmediğinin sorulması, yasaklama kararı verilmemiş olması halinde yasaklama işleminin başlatılması gerektiği, söz konusu iş ortaklığının değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminat mektubunun irat kaydedilmesi gerektiği,

…

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

İncelemeye konu ihalenin Eyyübiye Belediye Başkanlığı tarafından yapılan “İlçe Sınırları İçerisinde Yol Yapım İşlerinde Kullanılmak Üzere İş Makinesi ve 20 Adet Kamyon Kiralanması Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, ihalede 17 adet dokümanın indirildiği, 19.02.2020 tarihinde açık ihale usulü ile elektronik ortamda gerçekleştirilen ihaleye 10 adet teklifin verildiği, 05.03.2020 tarihli ihale komisyonu kararında ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Celal Kubat Taşımacılık Turizm İnşaat Gıda Tarım Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak İkh Hafriyat İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. – İsmail Kılıç İş Ortaklığının belirlendiği, başvuru sahibinin teklifinin ise geçerli teklif olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “…Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

 …f) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen.

…i) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılan…” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhaleye katılamayacak olanlar” başlıklı 11’inci maddesinde “Aşağıda sayılanlar doğrudan veya dolaylı veya alt yüklenici olarak, kendileri veya başkaları adına hiçbir şekilde ihalelere katılamazlar:

a) Bu Kanun ve diğer kanunlardaki hükümler gereğince geçici veya sürekli olarak idarelerce veya mahkeme kararıyla kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmış olanlar ile 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan veya örgütlü suçlardan veyahut kendi ülkesinde ya da yabancı bir ülkede kamu görevlilerine rüşvet verme suçundan dolayı hükümlü bulunanlar…” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “…İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır. İki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58’inci maddesinde “17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde İçişleri Bakanlığı; belediyeler ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verilir.

…

İhale sırasında veya sonrasında bu fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler, idarelerce o ihaleye iştirak ettirilmeyecekleri gibi yasaklama kararının yürürlüğe girdiği tarihe kadar aynı idare tarafından yapılacak sonraki ihalelere de iştirak ettirilmezler.

Yasaklama kararları, yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen en geç kırkbeş gün içinde verilir. Verilen bu karar Resmi Gazetede yayımlanmak üzere en geç onbeş gün içinde gönderilir ve yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Bu kararlar Kamu İhale Kurumunca izlenerek, kamu ihalelerine katılmaktan yasaklı olanlara ilişkin siciller tutulur.

İhaleyi yapan idareler, ihalelere katılmaktan yasaklamayı gerektirir bir durumla karşılaştıkları takdirde, gereğinin yapılması için bu durumu ilgili veya bağlı bulunulan bakanlığa bildirmekle yükümlüdür.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan mevzuat hükümlerinden, ihaleyi yapan idarelerin ihalelere katılmaktan yasaklamayı gerektirir bir durumla karşılaştıkları takdirde, gereğinin yapılması için bu durumu ilgili veya bağlı bulunulan bakanlığa bildirmekle yükümlü oldukları anlaşılmaktadır.

Şikayete konu ihaleyi gerçekleştiren idare (Eyyübiye Belediye Başkanlığı) ile iddiaya konu edilen idarenin (Siverek Belediyesi Kırsal Hizmetler Müdürlüğü) birbirinden farklı idareler olduğu, aktarılan Kanun’un 10’uncu maddesinde yer alan hüküm uyarınca ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen isteklilerin değerlendirme dışı bırakılacağının belirtildiği anlaşılmıştır.

Gül Kardeşler İnş. Nak. San. ve Ltd. Şti.-Rahil İnş. Nak. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın özel ortağı olan Rahil İnş. Nak. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne ilişkin olarak yapılan yasaklılık sorgulamasında söz konusu istekli hakkında herhangi bir yasaklılık kaydının bulunmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile tespitler bir arada değerlendirildiğinde, anılan istekliye ilişkin herhangi bir yasaklılık kaydının bulunmadığı, ayrıca istekliler hakkında idarelerce ihalelerden yasaklamayı gerektirir bir durumla karşılaşılması dururumda gereğinin yapılması hususunda idarelerin yükümlü tutulduğu, bu aşamada anılan istekli hakkında herhangi bir yasaklama kararı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.